Khi mới học chữ Hán, rất nhiều người gặp tình trạng nhìn hai chữ “gần như giống hệt nhau” nhưng nghĩa và cách đọc lại hoàn toàn khác. Chỉ cần thêm một nét, bớt một nét hoặc thay đổi vị trí của bộ thủ, một chữ mới đã được tạo thành.
Vì vậy, học những chữ Hán gần giống nhau theo từng cặp hoặc từng nhóm là cách khá hiệu quả để hạn chế viết sai, đọc nhầm và ghi nhớ mặt chữ lâu hơn. tiengtrungcoban.com tổng hợp những nhóm chữ Hán gần giống nhau dễ gây nhầm lẫn và cách phân biệt đơn giản để bạn dễ học hơn.
Chữ Hán được tạo thành từ các nét và bộ phận có quy tắc nhất định. Nhiều chữ dùng chung một phần cấu tạo nên khi nhìn nhanh, người mới học rất dễ xem chúng là cùng một chữ.
Thông thường, những chữ Hán gần giống nhau dễ gây nhầm vì một trong các lý do sau:
chỉ hơn hoặc kém nhau một nét;
cùng phần bên phải nhưng khác bộ thủ bên trái;
cùng phần bên dưới nhưng khác phần phía trên;
nét ngang, nét phẩy hoặc nét chấm nằm ở vị trí khác;
hình dáng gần giống nhưng cách đọc và nghĩa không liên quan;
khi viết nhanh, kích thước hoặc vị trí nét không rõ nên càng khó phân biệt.
Ví dụ:
人½× rén – người
入½× rù – vào
Hai chữ đều gồm hai nét nhưng hướng và điểm giao của các nét không giống nhau. Nếu chỉ nhớ “hình dạng tổng thể” mà không để ý cấu tạo, người học rất dễ nhầm.
Những chữ Hán gần giống nhau chỉ khác một nét
Đây là nhóm dễ nhầm nhất với người mới học. Một nét nhỏ có thể làm thay đổi hoàn toàn cách đọc và ý nghĩa của chữ.
Chữ Hán
Pinyin
Nghĩa
Cách phân biệt
人½×
rén
người
Hai nét tách rộng, giống hình người đang đứng
入½×
rù
vào
Hai nét khép hơn, nét phải đi vào bên trong
大½×
dà
lớn
Giống người dang hai tay
太½×
tài
quá, rất
Chữ 大 thêm một nét chấm phía dưới
木½×
mù
cây, gỗ
Có một nét ngang ở giữa
本½×
běn
gốc, quyển
木 thêm một nét ngang ngắn ở gốc
末½×
mò
cuối, cuối cùng
Nét ngang trên dài hơn
未½×
wèi
chưa
Nét ngang dưới dài hơn nét ngang trên
王½×
wáng
vua
Ba nét ngang nối bằng một nét dọc
玉½×
yù
ngọc
王 thêm một nét chấm
日½×
rì
mặt trời, ngày
Dáng tương đối hẹp và cao
目½×
mù
mắt
Bên trong có hai nét ngang
Những chữ Hán gần giống nhau do khác bộ thủ
Nhiều chữ Hán có cùng một phần biểu âm nhưng thay đổi bộ thủ để tạo ra nghĩa khác. Đây là nhóm rất quan trọng vì khi đã hiểu bộ thủ, bạn có thể phân biệt chữ nhanh hơn nhiều.
清½× – 请½× – 情½× – 晴½×
Đây là một nhóm điển hình của những chữ Hán gần giống nhau.
Chữ Hán
Pinyin
Nghĩa
Bộ thủ giúp ghi nhớ
清½×
qīng
trong, sạch
氵 liên quan đến nước
请½×
qǐng
mời, xin
讠 liên quan đến lời nói
情½×
qíng
tình cảm
忄 liên quan đến cảm xúc
晴½×
qíng
trời quang
日 liên quan đến mặt trời
Bạn có thể nhớ theo nghĩa:
có nước → 清½× trong sạch;
có lời nói → 请½× mời;
có trái tim → 情½× tình cảm;
có mặt trời → 晴½× trời quang.
妈½× – 吗½× – 码½× – 玛½×
Chữ Hán
Pinyin
Nghĩa
Cách nhớ
妈½×
mā
mẹ
女 liên quan đến nữ giới
吗½×
ma
trợ từ nghi vấn
口 liên quan đến lời nói
码½×
mǎ
mã, số hiệu
石 liên quan đến vật rắn
玛½×
mǎ
mã trong 玛瑙 – mã não
王/玉 liên quan đến ngọc
河½× – 何½× – 荷½×
Chữ Hán
Pinyin
Nghĩa
Cách nhớ
河½×
hé
sông
氵 liên quan đến nước
何½×
hé
gì, nào
亻 liên quan đến người
荷½×
hé
sen
艹 liên quan đến thực vật
Những nhóm này cho thấy bộ thủ không chỉ giúp tra từ điển mà còn là dấu hiệu quan trọng để phân biệt những chữ Hán gần giống nhau.
Những chữ Hán gần giống nhau do vị trí nét khác nhau
Có những chữ không hơn kém nhau nhiều nét nhưng chỉ cần đổi vị trí một nét là đã trở thành chữ khác.
Nhóm chữ
Pinyin
Nghĩa
Điểm khác biệt
土½× / 士½×
tǔ / shì
đất / sĩ, người có học
土 có nét ngang dưới dài; 士 có nét ngang trên dài
千½× / 干½×
qiān / gān
nghìn / khô, làm
千 có nét phẩy phía trên; 干 có nét ngang
午½× / 牛½×
wǔ / niú
trưa / bò
牛 có nét dọc xuyên lên phía trên
己½× / 已½× / 巳½×
jǐ / yǐ / sì
bản thân / đã / địa chi Tỵ
Khác nhau ở độ cao của nét dọc bên trái
Cách nhớ 己½× – 已½× – 巳½×
Đây là một nhóm nổi tiếng vì hình dạng cực kỳ gần nhau:
己½× jǐ: nét bên trái chưa chạm lên trên;
已½× yǐ: nét bên trái lên khoảng giữa;
巳½× sì: nét bên trái gần như khép kín phía trên.
Người học nên viết ba chữ cạnh nhau thay vì học riêng lẻ để nhìn thấy sự khác biệt rõ hơn.
Các nhóm chữ Hán gần giống nhau thường gặp
Ngoài các nhóm trên, người học tiếng Trung còn thường xuyên gặp nhiều cặp và nhóm chữ có hình dáng tương tự.
口½× và 囗½×
口½× kǒu – miệng
囗½× wéi – bộ vi
Hai chữ nhìn rất giống nhau nhưng vai trò hoàn toàn khác.
口½× thường là một chữ độc lập hoặc bộ liên quan đến miệng, lời nói.
囗½× thường bao quanh một phần khác:
国½× guó – quốc gia
园½× yuán – vườn
回½× huí – quay lại
白½× và 百½×
白½× bái – trắng
百½× bǎi – một trăm
百½× có thêm nét ngang ở phía trên.
田½× và 由½× và 甲½× và 申½×
Đây cũng là một nhóm những chữ Hán gần giống nhau rất dễ nhầm.
Chữ Hán
Pinyin
Nghĩa
Điểm nhận biết
田½×
tián
ruộng
Nét dọc nằm gọn trong khung
由½×
yóu
do, bởi
Nét dọc nhô lên trên
甲½×
jiǎ
giáp, thứ nhất
Nét dọc kéo xuống dưới
申½×
shēn
trình bày, địa chi Thân
Nét dọc xuyên cả trên và dưới
刀½× và 力½×
刀½× dāo – dao
力½× lì – sức lực
Hai chữ chỉ khác hướng và vị trí của nét phẩy nhưng nghĩa hoàn toàn khác.
开½× và 井½×
开½× kāi – mở
井½× jǐng – giếng
井½× có thêm một nét dọc.
今½× và 令½×
今½× jīn – hôm nay, hiện nay
令½× lìng – ra lệnh, khiến
令½× có thêm nét chấm phía dưới.
乌½× và 鸟½×
乌½× wū – đen, quạ
鸟½× niǎo – chim
鸟½× có thêm nét chấm tượng trưng cho mắt chim.
天½× và 夫½×
天½× tiān – trời
夫½× fū – chồng, người đàn ông
Vị trí nét ngang trên cùng khác nhau. Khi viết cần chú ý tỷ lệ và điểm giao của các nét.
右½× và 石½×
右½× yòu – bên phải
石½× shí – đá
Phần trên có hình dáng khá giống nhau, nhưng thứ tự và hướng của nét đầu khác nhau.
<div>
<h2 id="cach-phan-biet">Cách phân biệt những chữ Hán gần giống nhau</h2>
</div>
Chỉ nhìn đi nhìn lại mặt chữ thường chưa đủ. Để phân biệt những chữ Hán gần giống nhau, bạn nên kết hợp nhiều dấu hiệu cùng lúc.
Nhìn bộ thủ trước
Bộ thủ thường gợi ý phạm vi ý nghĩa của chữ.
Ví dụ:
晴½× có 日 → liên quan đến mặt trời, thời tiết.
情½× có 忄 → liên quan đến tình cảm.
清½× có 氵 → liên quan đến nước, sự trong sạch.
Chỉ cần xác định bộ thủ, bạn đã giảm đáng kể khả năng chọn nhầm chữ.
So sánh nét khác nhau thay vì nhìn cả chữ
Khi học:
末½× và 未½×
đừng cố ghi nhớ hai hình lớn gần giống nhau.
Hãy tập trung vào đúng một điểm:
nét nào dài hơn?
Tương tự:
土½× – nét dưới dài.
士½× – nét trên dài.
Học chữ trong từ thay vì học riêng lẻ
Một chữ đứng riêng có thể khó nhớ, nhưng khi đi vào từ vựng sẽ dễ phân biệt hơn.
Ví dụ:
未来½× wèilái – tương lai
周末½× zhōumò – cuối tuần
Khi thường xuyên gặp 未½× trong 未来½× và 末½× trong 周末½×, bạn sẽ ít nhầm hai chữ hơn.
Gắn nghĩa với bộ phận khác biệt
Ví dụ nhóm:
请½× – 清½× – 情½× – 晴½×
Không cần học bốn chữ như bốn hình ảnh riêng biệt. Hãy nhớ phần 青 giống nhau và dùng bộ thủ để phân biệt nghĩa.
Cách học chữ Hán dễ nhớ và ít nhầm
Học những chữ Hán gần giống nhau sẽ hiệu quả hơn nếu bạn chủ động đặt chúng cạnh nhau để so sánh.
Tạo bảng đối chiếu theo cặp
Ví dụ:
Cặp chữ
Từ ví dụ 1
Từ ví dụ 2
未½× / 末½×
未来½× wèilái – tương lai
周末½× zhōumò – cuối tuần
土½× / 士½×
土地½× tǔdì – đất đai
护士½× hùshi – y tá
人½× / 入½×
人民½× rénmín – nhân dân
入口½× rùkǒu – lối vào
午½× / 牛½×
下午½× xiàwǔ – buổi chiều
牛奶½× niúnǎi – sữa bò
Viết hai chữ cạnh nhau
Viết riêng từng chữ khiến bạn khó nhận ra điểm khác.
Hãy viết:
末 未 末 未½×
hoặc:
土 士 土 士½×
Cách này buộc mắt phải liên tục nhận diện phần khác nhau.
Tự đặt câu với chữ dễ nhầm
Ví dụ:
我对未来充满希望。½×
Wǒ duì wèilái chōngmǎn xīwàng.
Tôi tràn đầy hy vọng vào tương lai.
周末我们一起去看电影吧。½×
Zhōumò wǒmen yìqǐ qù kàn diànyǐng ba.
Cuối tuần chúng ta cùng đi xem phim nhé.
Khi 未½× gắn với 未来½× và 末½× gắn với 周末½×, việc phân biệt sẽ tự nhiên hơn nhiều.
Ôn bằng cách nhìn chữ và nói điểm khác biệt
Thay vì chỉ đọc lại, hãy tự hỏi:
chữ nào có thêm một chấm?
chữ nào có nét ngang dài hơn?
chữ nào mang bộ thủy?
chữ nào liên quan đến cảm xúc?
chữ nào có nét dọc xuyên qua khung?
Đây là cách học chủ động, giúp não ghi nhớ đặc điểm của chữ thay vì chỉ ghi nhớ hình ảnh chung chung.
Câu hỏi thường gặp về những chữ Hán gần giống nhau
Vì sao có nhiều chữ Hán gần giống nhau?
Nhiều chữ Hán được cấu tạo từ những bộ phận chung. Chỉ cần thay đổi bộ thủ, thêm bớt một nét hoặc thay vị trí của nét là có thể hình thành một chữ khác. Vì vậy, nhiều chữ có hình dáng rất gần nhau nhưng nghĩa và cách đọc khác nhau.
Những chữ Hán gần giống nhau nào dễ nhầm nhất?
Một số nhóm thường gây nhầm gồm 人½× – 入½×, 未½× – 末½×, 土½× – 士½×, 午½× – 牛½×, 己½× – 已½× – 巳½× và 田½× – 由½× – 甲½× – 申½×.
Làm sao phân biệt 未 và 末?
Ở 末½×, nét ngang phía trên dài hơn. Ở 未½×, nét ngang thứ hai dài hơn. Có thể học kèm 周末½× zhōumò – cuối tuần và 未来½× wèilái – tương lai để dễ nhớ.
Làm sao phân biệt 土 và 士?
土½× tǔ – đất có nét ngang phía dưới dài hơn. 士½× shì – sĩ có nét ngang phía trên dài hơn.
Có nên học các chữ Hán gần giống nhau cùng lúc không?
Có. Đặt các chữ cạnh nhau giúp người học nhìn rõ phần giống và khác. Tuy nhiên, nên học thêm từ ví dụ và nghĩa thay vì chỉ cố ghi nhớ hình dạng của từng chữ.
Bộ thủ có giúp phân biệt chữ Hán không?
Có. Với nhiều nhóm chữ, bộ thủ là dấu hiệu quan trọng giúp suy đoán nghĩa. Ví dụ 清½× có bộ thủy, 情½× có bộ tâm, 晴½× có bộ nhật và 请½× có bộ ngôn.
Học những chữ Hán gần giống nhau theo cặp hoặc theo nhóm sẽ giúp bạn nhận ra điểm khác biệt rõ hơn thay vì phải ghi nhớ từng chữ một cách rời rạc. Khi gặp một chữ dễ nhầm, hãy chú ý bộ thủ, số nét, vị trí nét và từ vựng thường đi cùng chữ đó. Sau một thời gian, việc nhận diện mặt chữ sẽ trở nên nhanh và tự nhiên hơn rất nhiều.